Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) verileriyle 2025 yılında merkezi yönetim bütçesinden araştırma ve geliştirme (AR-GE) faaliyetlerine 253,5 milyar lira harcandı.
Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK), yayımladığı “Merkezi Yönetim Bütçesinden Araştırma Geliştirme Faaliyetleri İçin Ayrılan Ödenek ve Harcamalar-2026” bülteninde, merkezi yönetim bütçesinden AR-GE’ye 2025 yılında 253 milyar 544 milyon lira harcandığını açıkladı. Bu miktar, merkezi yönetim bütçesinin yüzde 1,58’ini oluşturdu. Ayrıca, söz konusu AR-GE harcamalarının gayri safi yurt içi hasıla (GSYH) içindeki oranı yüzde 0,4 olarak hesaplandı.
Bütçe başlangıç ödenekleri esas alınarak yapılan tahmini sonuçlara göre, merkezi yönetim bütçesinden AR-GE’ye bu yıl 308 milyar 568 milyon lira tahsis edilmesi öngörüldü. Bu, AR-GE faaliyetlerine yönelik finansal desteğin artışını işaret etti.
2025 yılında, merkezi yönetim bütçesinden yapılan AR-GE harcamaları sosyoekonomik hedeflere göre sınıflandırıldığında, en fazla harcama yüzde 64,9 ile genel bilgi gelişimi için üniversitelere yapıldı. Endüstriyel üretim ve teknoloji yüzde 11,5, genel bilgi gelişimi (diğer kaynaklardan finanse edilen) yüzde 5 pay aldı. Tarım ve eğitim alanları ise yüzde 4,4’er oranında fonlandı.
Bütçe başlangıç ödenekleri esas alınarak yapılan 2026 yılı tahminlerine göre, en çok ödeneğin yüzde 69,5 ile yine genel bilgi gelişimi için üniversitelere ayrılması öngörüldü. Endüstriyel üretim ve teknoloji yüzde 8,9 ile ikinci sırada yer alırken, genel bilgi gelişimi (diğer kaynaklardan finanse edilen) yüzde 5,5 pay aldı. Tarım yüzde 4,7 ve savunma yüzde 4 ile listenin devamında bulundu.
Merkezi yönetim bütçesinden uluslararası AR-GE programlarına 2025 yılında 1,82 milyar lira kaynak aktarıldı. Avrupa çapında yürütülen AR-GE programları 987 milyon lirayla ilk sırada yer aldı. Bunu 435 milyon lirayla ikili veya çok taraflı kamu AR-GE programları ile 402 milyon lirayla uluslararası AR-GE faaliyeti yürüten kuruluşlara gönderilen kamu fonları izledi.
Bütçe başlangıç ödeneğine göre 2026 yılında uluslararası AR-GE programlarına 1,95 milyar lira tahsis edilmesi planlandı. Avrupa çapında yürütülen AR-GE programları 1 milyar lirayla liderliği korurken, uluslararası AR-GE faaliyeti yürüten kuruluşlara ait fonlar 489 milyon lira olarak belirlendi. İkili veya çok taraflı uluslararası AR-GE programları ise 460 milyon lira pay aldı.
